Rakamların Ötesi: Bir Tekstil Devinin Finansal Raporlarından Çıkarılacak 4 Şaşırtıcı Ders

Giriş: Kuru Rakamların Canlı Hikayesi

Kurumsal faaliyet raporları, genellikle karmaşık tablolar, dipnotlar ve finansal jargonla dolu, anlaşılması güç belgeler olarak görülür. Pek çok kişi için bu raporlar, incelenmesi gereken sıkıcı bir zorunluluktan ibarettir. Ancak bu kuru rakamların arkasında, doğru bir gözle bakıldığında bir şirketin stratejisini, dayanıklılığını, risklerini ve geleceğe yönelik vizyonunu anlatan canlı hikayeler gizlidir. Bu belgeler, bir organizasyonun fırtınalı denizlerde nasıl yol aldığını ve geleceğe nasıl hazırlandığını gösteren birer yol haritasıdır.

Bu yazıda, Türkiye’nin önde gelen tekstil şirketlerinden Sun Tekstil’in son dönem faaliyet raporunu bir vaka analizi olarak ele alacağız. Sektördeki genel daralmaya rağmen şirketin finansal verilerinde saklı olan ve ilk bakışta gözden kaçabilecek en şaşırtıcı ve ilham verici dört dersi gün yüzüne çıkaracağız.

1. Sektör Daralırken Kâr Marjı Nasıl Artar?

Genel ekonomik tablo her zaman bireysel başarıyı belirlemez. Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre (Kaynak: Sun Tekstil 30.09.2025 Faaliyet Raporu, Sayfa 8), 2025’in ilk dokuz ayında ülkenin hazır giyim ve konfeksiyon ihracatı bir önceki yıla kıyasla %6,5 oranında azaldı. Bu genel daralmaya paralel olarak Sun Tekstil’in net hasılatı da aynı dönemde %19 oranında düştü.

İlk bakışta olumsuz görünen bu tabloya rağmen, asıl şaşırtıcı olan detay brüt kâr marjında gizli. Şirketin brüt kâr marjı, piyasadaki bu zorlu koşullara rağmen %20’den %21’e yükseldi. Bu, satış hacmi düşerken bile birim başına daha fazla kâr elde edildiği anlamına gelir.

Bu kâr marjı artışını, şirketin 3. bölümde incelediğimiz teknoloji ve Ar-Ge yatırımlarından bağımsız düşünmek zordur. Myth AI ve Refabric gibi “üretken yapay zeka” platformlarına yapılan yatırımlar, daha yenilikçi ve yüksek katma değerli ürünlerin daha verimli bir şekilde tasarlanmasını sağlıyor olabilir. Bu durum, satış adedi düşse bile birim başına kârlılığın artmasının ardındaki stratejik motor olabilir. Bu başarı, zorlu piyasa koşullarında bile doğru stratejilerin nasıl bir fark yaratabileceğinin altını çiziyor.

2. Fırtınada Sığınak Değil, Gemi İnşa Etmek

Kriz ve belirsizlik dönemlerinde çoğu şirket savunmaya çekilir, yatırımlarını kısar ve küçülme yoluna gider. Sun Tekstil ise raporunda tam tersi bir strateji izlediğini gösteriyor. Şirket, piyasadaki daralmaya rağmen geleceğe cesur bir adım atarak 2025’in ilk dokuz ayında toplam 811.235.007 TL’lik yatırım yapmış.

Bu yatırımın en büyük kalemi 572.689.470 TL ile geleceğe dönük “Yapılmakta Olan Yatırımlar” olsa da, harcamanın boyutunu “Geliştirme Maliyetleri” (111.784.825 TL) ve “Makine, Tesis ve Cihazlar” (74.149.713 TL) gibi kalemler daha da netleştiriyor. Bu, şirketin mevcut durumu idare etmekle kalmayıp, gelecekteki büyüme ve toparlanma dönemleri için aktif olarak kapasitesini ve altyapısını güçlendirdiğini gösteriyor.

Piyasa daralırken yapılan 811 milyon TL’lik bu cesur yatırım, şirketin en büyük 10 müşterisinin satışların %85’ini oluşturması gerçeğiyle daha da anlam kazanıyor. Bu denli güçlü ve yerleşik iş ortaklıkları, geleceğe yönelik talep konusunda şirkete bir öngörülebilirlik ve güvence sağlayarak, kriz anında dahi büyüme odaklı yatırım yapma cesareti veriyor. Fırtınada bir sığınak aramak yerine, geleceğin daha sakin suları için daha güçlü bir gemi inşa etme yaklaşımı, şirketin kendine ve sektörün geleceğine olan sarsılmaz güveninin en güçlü işaretlerinden biri.

3. Kumaşa Dokunan Yapay Zeka

Tekstil sektörü genellikle geleneksel bir endüstri olarak kabul edilse de, Sun Tekstil bu algıyı yıkan adımlar atıyor. Şirket, sadece bir üretici değil, aynı zamanda bir teknoloji ve inovasyon yatırımcısı olarak konumlanıyor. 2025’in ilk dokuz ayında Ar-Ge’ye yapılan önemli harcamalar, bunun en net göstergesi: aktifleştirilen geliştirme faaliyetleri için 111.784.825 TL ve araştırma giderleri için 106.909.620 TL.

Ancak en çarpıcı gelişme, şirketin doğrudan teknolojiye yaptığı yatırımlarda ortaya çıkıyor. Sun Tekstil, Myth Yapay Zeka ve Mintgrams Technologies Inc. (Refabric) gibi yapay zeka teknoloji şirketlerine yatırım yapmış. Raporda (Finansal Rapor, Not 22), bu yatırımlardan birinin nasıl yapıldığına dair önemli bir detay da yer alıyor: Amerika merkezli Mintgrams Technologies, Inc. (Refabric) ünvanlı yapay zeka şirketine, ileride hisseye dönüştürülebilir bir yatırım aracı olan “SAFE: Simple Agreement for Future Equity” sözleşmesi çerçevesinde yatırım gerçekleştirilmiştir. Özellikle Refabric’in “üretken yapay zeka destekli tasarım platformu” sunması, şirketin sadece üretim süreçlerini değil, tasarım gibi yaratıcı süreçleri de teknoloji ile dönüştürme vizyonunu ortaya koyuyor. Bu hamle, geleneksel bir sektörün dijital dönüşümde nasıl öncü bir rol üstlenebileceğinin mükemmel bir örneğidir.

4. %85’lik Odak: Risk mi, Strateji mi?

Finansal raporlar, bir şirketin risk profilini anlamak için de kritik bilgiler sunar. Sun Tekstil’in raporunda dikkat çeken bir veri, satışlarının %85’inin ilk 10 müşterisinden gelmesi. Finansal analiz dilinde bu durum, yüksek bir “müşteri yoğunlaşma riski” olarak adlandırılır ve ilk bakışta bir kırılganlık olarak yorumlanabilir.

Ancak madalyonun diğer yüzü, çok daha stratejik bir tablo sunuyor. Bu oran, şirketin dünyanın önde gelen küresel markalarıyla ne kadar derin, güvene dayalı ve güçlü iş ortaklıkları kurduğunun bir kanıtıdır. Bu, rastgele bir müşteri dağılımı yerine, sürdürülebilir ilişkiler ve operasyonel verimlilik üzerine kurulu bilinçli bir stratejinin sonucu olabilir. Bu yaklaşım, büyük ortaklıkların getirdiği istikrar ve öngörülebilirlik avantajını kullanırken, aynı zamanda dikkatli bir risk yönetimi gerektirdiğini de gösteriyor.

Sonuç: Geleceği Okumak

Sun Tekstil’in finansal raporlarından çıkardığımız bu dört ders; zorlu koşullarda kârlılığı artırma, belirsizlikte cesurca yatırım yapma, geleneksel sektöre ileri teknoloji entegrasyonu ve odaklanmış müşteri ilişkileri stratejisi, bir şirketin sadece bugünkü finansal sağlığını değil, aynı zamanda geleceğe yönelik vizyonunu ve adaptasyon yeteneğini de ortaya koyuyor. Bu analiz, teknoloji yatırımlarının kârlılığı nasıl doğrudan etkilediğini ve güçlü müşteri ilişkilerinin kriz anında nasıl stratejik bir yatırım güvencesi sağladığını gösteriyor. Bu örnek, bir faaliyet raporunun rakam yığınlarının ötesinde, bir şirketin stratejik aklını ve ruhunu nasıl yansıtabileceğini kanıtlıyor.

Peki bu bize ne anlatıyor? Belki de asıl soru şudur: Geleneksel sanayi dalları, operasyonel mükemmellik ile ileri teknoloji vizyonunu birleştirerek geleceğin kazananları olabilir mi? Kendi sektörünüzdeki şirketlerin raporlarında benzer gizli hikayeler bulabilir misiniz?

Sun Tekstil 30.09.2025 Dönemi Bilgilendirme Raporu

Yönetici Özeti

Bu rapor, Sun Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve bağlı ortaklıklarının (“Grup”) 30 Eylül 2025’te sona eren dokuz aylık döneme ait faaliyetlerini, finansal durumunu ve sektördeki konumunu özetlemektedir. Rapor, şirketin 01.01.2025 – 30.09.2025 dönemi Faaliyet Raporu ve Finansal Raporlarından derlenen bilgilere dayanmaktadır.

Dönemin öne çıkan finansal sonuçları, bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla satışlarda ve kârlılıkta yaşanan düşüşe işaret etmektedir. Grubun net satışları %19 azalarak 9,61 milyar TL’ye gerilerken, net dönem kârı 487 milyon TL olarak gerçekleşmiştir (30.09.2024: 570,9 milyon TL). Bu düşüşe rağmen brüt kâr marjı %20’den %21’e yükselmiş, FAVÖK marjı ise %14 seviyesinde sabit kalmıştır. Grubun finansal yapısı, 12,74 milyar TL’lik toplam aktif ve 7,27 milyar TL’lik özkaynak ile güçlü konumunu korumaktadır.

Operasyonel olarak, Grup kapasite artışı ve verimlilik hedefleri doğrultusunda 811,2 milyon TL’lik önemli bir yatırım gerçekleştirmiştir. Bununla birlikte, hem kumaş (Ekoten) hem de hazır giyim (Sun) segmentlerinde satılan ürün miktarında sırasıyla %4,0 ve %23,8’lik azalışlar yaşanmıştır. Bu durum, Türkiye’nin genel hazır giyim ve konfeksiyon ihracatındaki %6,5’lik daralma ile paralellik göstermektedir.

Kurumsal alanda önemli gelişmeler yaşanmıştır. Mart, Nisan ve Ekim 2025’te gerçekleştirilen ortak pay satışları ile şirketin halka açıklık oranı %30,61’e yükselmiştir. Mart 2025’te 1,41 milyon TL tutarında bir pay geri alım işlemi gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, 2024 yılı kârına ilişkin kâr payı ödemesi 5 Kasım 2025’te yapılmıştır.

Grup, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından tebliğ edilen toplamda 17,6 milyon TL tutarında iki ayrı vergi cezası ihbarnamesi ile karşı karşıyadır. Şirket, bu tarhiyatların iptali için yasal süreç başlatmış olup davaların lehte sonuçlanmasını beklemektedir. Döviz kuru, faiz oranı, likidite ve %85’i ilk 10 müşteriden oluşan satış yoğunlaşması gibi riskler, Grubun risk yönetimi politikaları çerçevesinde yakından izlenmektedir.

Kurumsal Yapı ve Yönetim

Genel Bilgiler

Sermaye ve Ortaklık Yapısı

Şirketin 30.09.2025 tarihi itibarıyla ödenmiş sermayesi 474.600.000 TL’dir. Ortaklık yapısı aşağıdaki gibidir:

Not: Yukarıdaki tablo Faaliyet Raporu’ndaki verileri yansıtmaktadır. Bilanço dipnotlarında ise 30.09.2025 tarihi itibarıyla hisse oranları farklı verilmiştir. Ayrıca, raporlama dönemi sonrası Ekim ayında yapılan satışlarla halka açıklık oranı %30,61’e ulaşmıştır.

İmtiyazlı Paylar: Şirket sermayesi (A) ve (B) grubu paylardan oluşmaktadır. Sermayenin %11,05’ini temsil eden (A) grubu paylar, yönetim kuruluna aday olma, aday gösterme ve genel kurulda oy imtiyazına sahiptir. Ayrıca, esas sözleşme tadili, sermaye artırımı, tasfiye gibi kritik konularda karar alınabilmesi için (A) grubu pay sahiplerinin en az %75’inin olumlu oyu gerekmektedir.

Dönem İçi Kurumsal Gelişmeler

• Hisse Satışları:
  • 18 Mart 2025: Şirket ortakları 1.609.388 adet payın satışını gerçekleştirdi.
  • 2 Nisan 2025: Ortaklar, 13.390.612 TL nominal değerli payın Borsa İstanbul’da özel emirle satışını gerçekleştirdi. Bu işlemle halka açıklık oranı %23,86’ya ulaştı.
  • 14-24 Ekim 2025: Raporlama dönemi sonrası, ortaklar 32.000.000 adet nominal payın satışını yatırımcısı oldukları serbest fona gerçekleştirdi. Bu işlemle halka açıklık oranı %30,61’e yükseldi.
• Pay Geri Alımları: 24 Mart 2025 tarihinde, ağırlıklı ortalama 29,38 TL fiyattan 48.000 adet pay geri alınmıştır. Bu işlem için 1.410.107 TL ödenmiştir. Hisse geri alımı için ödenen toplam tutar 11.158.154 TL’dir. 30 Eylül 2025 itibarıyla geri alınan payların enflasyon düzeltmesi ile endekslenmiş değeri 27.316.718 TL’dir.
• Kâr Payı Dağıtımı: 28 Temmuz 2025 tarihli Genel Kurul’da verilen yetkiye istinaden, 2024 yılına ait kâr payı ödemesi 30 Ekim 2025 tarihli Yönetim Kurulu kararı ile 5 Kasım 2025’te yapılmıştır.

Yönetim Kurulu ve Üst Düzey Yöneticiler

30 Eylül 2025 itibarıyla Yönetim Kurulu üyeleri şunlardır:

Yönetim Kurulu, Genel Müdür ve Genel Müdür Yardımcısı seviyesindeki üst düzey yöneticilere 01.01.2025 – 30.09.2025 döneminde sağlanan mali haklar (huzur hakkı, ücret, prim vb.) toplamı 56.692.185 TL’dir.

Bağlı Ortaklıklar ve İştirakler

• Konsolidasyona Tabi Bağlı Ortaklıklar:
  • Ekoten Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş.: Kumaş üretimi faaliyetinde bulunur (%96,55 sahiplik).
  • Sun Textile UK Limited: Dış giyim ürünleri pazarlaması yapar (%100 sahiplik).
• Konsolidasyona Tabi Olmayan İştirakler:
  • Myth Yapay Zeka ve Ticaret A.Ş.: Yapay zeka teknoloji şirketidir (%0,72 sahiplik).
  • Mintgrams Technologies Inc. (Refabric): Yapay zeka ve yazılım geliştirme şirketidir. 10 Mart 2025’te bu şirkete “SAFE: Simple Agreement for Future Equity” sözleşmesi çerçevesinde yatırım yapılmıştır.

Operasyonel ve Finansal Performans

Faaliyetler, Yatırımlar ve Ar-Ge

01.01.2025 – 30.09.2025 döneminde Grup, verimlilik artışı ve müşteri taleplerine hızlı yanıt verme amacıyla toplam 811.235.007 TL tutarında yatırım yapmıştır. Yatırımların dağılımı aşağıdaki gibidir:

Aynı dönemde, gelir tablosuna yansıtılan araştırma giderleri 106.909.620 TL, aktifleştirilen geliştirme faaliyetleri ise 111.784.825 TL’dir.

Finansal Durum Analizi

Grup, 01.01.2025 – 30.09.2025 döneminde 487 milyon TL konsolide net kâr elde etmiştir. Finansal tablolar, TMS 29 (Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama) standardına uygun olarak, 30 Eylül 2025 tarihli satın alma gücüne göre düzeltilerek sunulmuştur.

Özet Gelir Tablosu ve Kârlılık (Karşılaştırmalı)

Temel Finansal Göstergeler

Şirketin finansal yapısı güçlüdür; ödenmiş sermayesi 474,6 milyon TL iken özkaynak toplamı 7,27 milyar TL’dir. Borca batıklık durumu bulunmamaktadır. Hasılatın yaklaşık %89’u Avro, ABD Doları ve İngiliz Sterlini cinsinden yurt dışı satışlardan elde edilmiştir.

Satışların Miktarsal Değişimi

Bölümlere Göre Raporlama

Grup, faaliyetlerini “Hazır Giyim” ve “Kumaş Üretimi” olmak üzere iki ana bölümde takip etmektedir.

01.01.2025 – 30.09.2025 Dönemi (TL)

01.01.2024 – 30.09.2024 Dönemi (TL)

Sektör Analizi ve Pazar Konumu

Genel Sektör Değerlendirmesi

• Hazır Giyim ve Konfeksiyon: Türkiye’nin hazır giyim ve konfeksiyon ihracatı, 2025 yılının Ocak-Eylül döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre %6,5 azalarak 12,7 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Sektörün toplam ihracat içindeki payı %7,06’dan %6,34’e gerilemiştir. Miktar bazında ise ihracat %11,5’lik bir düşüş göstermiştir.
• Tekstil ve Hammaddeleri: Tekstil ve hammaddeleri ihracatı, 2025 yılının aynı döneminde değer bazında 7 milyar dolar seviyesinde sabit kalırken, miktar bazında %5,3 artış göstermiştir.
• Kapasite Kullanım Oranı: Hazır giyim sektöründe kapasite kullanım oranı 2024 yıl sonunda %75,9 iken, 2025 yılının üçüncü çeyreğinde %74,7’ye gerilemiştir.

İhracat Pazarları ve Ürün Grupları

• Ana İhracat Pazarları: 2025 Ocak-Eylül döneminde en fazla ihracat yapılan ülkeler ve bir önceki yıla göre değişim oranları şöyledir:
  1. Almanya: 2,1 milyar $ (%-6,8)
  2. Hollanda: 1,5 milyar $ (%-6,0)
  3. İspanya: 1,3 milyar $ (%-9,8)
• Ürün Grubu Performansı: Örme giyim eşyaları ihracatı, bir önceki yılın aynı dönemine göre %5,9 düşüşle 6,6 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir.

Risk Yönetimi ve Hukuki Süreçler

Risk Yönetim Politikası

Yönetim Kurulu bünyesinde kurulan Riskin Erken Saptanması Komitesi, şirketin varlığını ve gelişimini tehlikeye atabilecek risklerin erken teşhisi, gerekli önlemlerin alınması ve risklerin yönetilmesi amacıyla çalışmalar yapmaktadır.

Temel Riskler

• Faiz Oranı Riski: Grubun faiz oranı riski temel olarak değişken faiz oranlı banka kredilerinden kaynaklanmaktadır.
• Kredi Riski: Risk, vadeli satışlardan doğan ticari alacaklar ve banka mevduatları üzerindedir. Müşteriler için kredi limitleri belirlenerek ve teminat alınarak yönetilmektedir.
• Likidite Riski: Yönetim, fon kaynaklarını çeşitlendirerek ve yeterli nakit bulundurarak likidite riskini yönetmektedir.
• Döviz Kuru Riski: Grubun gelirlerinin büyük kısmı döviz cinsinden iken, maliyetlerin önemli bir bölümü TL cinsindendir. 30 Eylül 2025 itibarıyla Grubun (bilanço dışı türev araçlar dahil) 3,3 milyar TL net yabancı para yükümlülük pozisyonu bulunmaktadır. Bu durum kur artışlarına karşı bir risk oluşturmaktadır.
• Satışlarda Yoğunlaşma Riski: Satışların %85’i ilk 10 müşteriye yapılmaktadır. Bu durum, önemli bir müşterinin kaybı riskini beraberinde getirmektedir.
• İklim Değişikliği Riski: Düşük karbonlu ekonomiye geçiş ve sera gazı emisyonlarının azaltımı gibi stratejik hedeflerle iklim değişikliği riskleri yönetilmektedir.

Hukuki Gelişmeler ve Denetimler

• Vergi Cezası İhbarnameleri:
  1. 27 Şubat 2025 Tebliği: Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından 2023 yılının Mart-Haziran dönemlerine ilişkin olarak 2,6 milyon TL vergi aslı ve 2,6 milyon TL vergi ziyaı olmak üzere toplam 5,2 milyon TL’lik cezalı vergi tarhiyatı yapılmıştır.
  2. 14 Nisan 2025 Tebliği: 2022’nin son çeyreği ve 2023’ün ilk iki ayına ilişkin olarak 6,2 milyon TL vergi aslı ve 6,2 milyon TL vergi ziyaı olmak üzere toplam 12,4 milyon TL’lik cezalı vergi tarhiyatı yapılmıştır.
• Dava Süreçleri: Şirket, her iki tarhiyatın iptali için İzmir Vergi Mahkemesi nezdinde dava açmıştır ve bu davaların lehte sonuçlanmasını beklemektedir.
• Diğer Davalar: Şirket aleyhine açılmış, işe iade ve işçilik alacaklarından kaynaklanan davalar için 879.348 TL tutarında karşılık ayrılmıştır. Bu davaların mali durum üzerinde önemli bir olumsuz etki yaratması beklenmemektedir.