2025’te Çelik Dünyasında Neler Oldu? Çemtaş Faaliyet Raporundan Dikkat Çeken 5 Stratejik Çıkarım

1. Giriş: Küresel Çalkantıda Yolunu Bulanlar

2025 yılı küresel sanayi için rüzgarın sert estiği bir dönem olarak kayıtlara geçti. Dünya genelindeki ham çelik üretimi, bir önceki yıla oranla %2’lik bir daralma yaşayarak 1 milyar 804 milyon tona geriledi. Böylesine korumacı ve talep daralmasıyla karakterize bir piyasada, bir sanayi devinin faaliyet raporu bize sadece “soğuk” rakamları mı anlatır, yoksa geleceğin yeni ekonomik düzenine dair bir yol haritası mı sunar? Çemtaş’ın 2025 verileri, sadece finansal bir karne değil; Türkiye’nin küresel tedarik zincirindeki jeopolitik ağırlığını ve “yeşil dönüşüm” mecburiyetini okumak isteyen her yatırımcı için stratejik ipuçları barındırıyor.

2. Türkiye’nin Avrupa Şampiyonluğu: Almanya’yı Geride Bırakmak

2025 raporunun en çarpıcı finansal ve operasyonel verisi, Türkiye’nin küresel çelik arenasındaki dramatik yükselişidir. Türkiye, 38 milyon tonluk üretimiyle dünya yedinciliğine tırmanırken, Avrupa’nın sanayi lokomotifi Almanya’yı geride bırakarak Avrupa birinciliğine yerleşti. Bu durum sadece bir kapasite başarısı değil, aynı zamanda üretim aksının Avrupa’nın merkezinden çeperlerine, yani Türkiye’ye kaydığının somut bir kanıtıdır. Rapor, bu tarihi makas değişimini şu sözlerle teyit ediyor:

“2025 Yılında ise, Türkiye 38 milyon tonla dünya yedincisi ve Avrupa birincisi olmuş. Almanya ise, % 8,6 düşüşle ve 34 milyon tonla dünya sekizincisi olmuştur.”

Almanya’nın yaşadığı %8,6’lık kayıp (geçmiş yıllardaki %10’luk düşüş trendinin devamı olarak), kıta Avrupası’ndaki enerji maliyetleri ve hantal üretim modellerinin yarattığı erozyonu gösterirken; Türkiye’nin bu boşluğu doldurması stratejik bir fırsat penceresine işaret ediyor.

3. Finansal Güç ve Kurumsal Devamlılık: Yatırımcı Güven Endeksi

Bir finansal analist gözüyle bakıldığında, Çemtaş’ın sermaye yapısı ve temettü politikası “istikrar” kelimesinin karşılığını veriyor. Şirketin 500 milyon TL’lik ödenmiş sermayesine karşılık, 2,5 milyar TL’lik Kayıtlı Sermaye Tavanı, gelecekteki büyüme ve genişleme kapasitesinin ne denli yüksek olduğunu kanıtlıyor.

Yatırımcı açısından en dikkat çekici nokta ise nakit yönetimidir:

• Temettü Verimi: Ortaklara brüt 110 milyon TL (hisse başı 22 Kr), net ise 93,5 milyon TL (hisse başı 18,7 Kr) nakit kar payı dağıtılarak karlılık ödüllendirilmiştir.
• Hisse Performansı: 2024 yılı Aralık sonunda 9,23 TL olan hisse fiyatının, Nisan 2025’te 16,67 TL ile zirve yapması, yılın ilk yarısında %80’in üzerinde bir volatilite ve büyüme penceresi sunulduğunu gösteriyor.

Bu finansal tablo, kurumsal yönetimdeki süreklilikle destekleniyor. Yönetim kurulunun her yıl yeniden seçilmesi (1 yıllık görev süresi) dinamik bir yapı sunarken; 21 Mart 2025’teki genel kurulun hemen ardından 27 Mart’ta vefat eden yönetim kurulu üyesi Ergün Kağıtçıbaşı gibi acı kayıplara rağmen, Tarman ailesi liderliğindeki profesyonel yapının operasyonel devamlılığı kesintisiz sürdürmesi, kurumsal olgunluğun bir göstergesidir.

4. BUSEB: Lojistik Bir Kale ve Stratejik Varlık Gücü

Çemtaş’ın iştiraki olan Bursa Serbest Bölgesi (BUSEB), sadece bir lojistik merkez değil, şirketin bilançosunda bir “stratejik kale” olarak konumlanıyor. Marmara Denizi’nin en kritik limanlarına komşu olan bu bölgenin Türkiye’deki diğer serbest bölgelerden ayrılan en büyük avantajı, 825 dönümlük arazinin mülkiyetine sahip olmasıdır.

Sanayiciler için kiralama yerine arazi satın alabilme imkanı sunan bu yapı, yükselen gayrimenkul maliyetlerine karşı mükemmel bir koruma (hedge) sağlıyor. Bir “faaliyet dışı varlık gücü” olarak BUSEB, operasyonel maliyet yönetiminde sanayiciye ezber bozan bir avantaj sunarken, Çemtaş’ın buradaki varlığı şirketin sadece bir çelik üreticisi değil, lojistik derinliği olan bir yapıya sahip olduğunu kanıtlıyor.

5. Yeşil Çelik: Sınırda Karbon Düzenlemesine Karşı Solar Kalkan

Sektörün geleceği artık tonajda değil, karbon ayak izinde gizli. 2025 raporu, Türkiye’deki üretimin %72,2’sinin elektrik ark ocaklarına (daha çevreci bir yöntem) kaydığını gösteriyor. Çemtaş, bu dönüşümü “Fabrika Çatı Üstü Güneş Enerjisi Santrali” yatırımıyla bir üst seviyeye taşıyor.

Analitik bir perspektifle, bu yatırım sadece bir enerji maliyeti düşürme hamlesi değildir; Avrupa Birliği’nin “Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması” (CBAM) riskine karşı geliştirilmiş bir savunma kalkanıdır. Karbon salınımını azaltmak artık bir tercih değil, küresel rekabetin yeni gümrük duvarlarını aşabilmek için bir zorunluluktur. Yeşil enerji yatırımları, Çemtaş’ın Avrupa pazarındaki liderlik iddiasını korumasını sağlayacak anahtardır.

Sonuç: Geleceğe Bakış ve Düşündüren Soru

Çemtaş’ın 2025 yılı faaliyet raporu, şirketin sadece çelik üretiminde değil, BUSEB (%1,26) ve Bursa Çimento (%1,69) gibi stratejik iştirakleriyle çeşitlendirilmiş bir holding yapısı sergilediğini ortaya koyuyor. Küresel üretim hacminin daraldığı, rekabetin “yeşil” kriterlere evrildiği bir dünyada, Çemtaş’ın finansal disiplini ve vizyoner yatırımları Türkiye için bir referans noktası oluşturuyor.

Ancak ileriye dönük şu kritik soru hala masada: “Küresel üretim hacminin daraldığı bir dünyada, Türkiye’nin çelik liderliğini koruması için sadece üretim kapasitesi yeterli olacak mı, yoksa asıl anahtar ‘Yeşil Dönüşüm’de mi saklı?”

Çemtaş Çelik Makina Sanayi ve Ticaret A.Ş. 2025 Yılı Faaliyet ve Stratejik Değerlendirme Brifingi

Yönetici Özeti

Bu belge, Çemtaş Çelik Makina Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin (Çemtaş) 01 Ocak 2025 – 31 Aralık 2025 dönemine ait faaliyet raporu verilerini, kurumsal yapısını ve sektör içindeki konumunu sentezlemektedir. 2025 yılı, dünya çelik üretiminde %2’lik bir daralmanın yaşandığı, ancak Türkiye’nin küresel ölçekte yedinci, Avrupa’da ise birinci sıraya yükselerek stratejik bir başarı elde ettiği bir yıl olarak kaydedilmiştir. Çemtaş, 500 milyon TL ödenmiş sermayesi, istikrarlı temettü politikası ve Bursa Serbest Bölgesi (BUSEB) gibi kritik iştirakleriyle operasyonel varlığını sürdürmektedir. Finansal tablolar, bağımsız denetimden geçmiş olup gerçeği dürüst bir şekilde yansıtmaktadır.

——————————————————————————–

1. Kurumsal Yönetim ve Organizasyonel Yapı

Çemtaş’ın yönetim ve temsil yetkisi, Türk Ticaret Kanunu (TTK) ve Şirket Esas Sözleşmesi çerçevesinde belirlenmiş olan Yönetim Kurulu’na aittir.

1.1. Yönetim Kurulu Yapısı

21 Mart 2025 tarihinde yapılan genel kurul itibarıyla görev yapan Yönetim Kurulu üyeleri aşağıda listelenmiştir:

Not: 21 Mart 2025’te seçilen Ergün Kağıtçıbaşı, 27 Mart 2025 tarihinde vefat etmiştir.

1.2. Yetki ve Sorumluluk Çerçevesi

• Temsil ve İlzam: Şirket adına düzenlenen belgelerin geçerliliği için Şirket ünvanı altında, İç Yönerge doğrultusunda yetkilendirilmiş en az iki kişinin imzası şarttır.
• Gayrimenkul ve Finansal Yetkiler: Yönetim Kurulu; gayrimenkul alım-satımı, inşaat, kiralama, rehin, ipotek tesis etme ve borçlanma konularında tam yetkiye sahiptir.
• Denetim: Sun Bağımsız Denetim ve YMM A.Ş. (PKF İzmir) tarafından hazırlanan 20 Şubat 2026 tarihli raporda, şirketin finansal bilgilerinin denetlenmiş tablolarla tam uyumlu olduğu teyit edilmiştir.

——————————————————————————–

2. Sermaye Hareketleri ve Borsa Performansı

Çemtaş, kayıtlı sermaye sistemi içerisinde yer almakta olup güçlü bir özkaynak yapısı sergilemektedir.

2.1. Sermaye Yapısı

• Kayıtlı Sermaye Tavanı: 2.500.000.000 TL
• Ödenmiş Sermaye: 500.000.000 TL
• Ana Ortak: Bursa Çimento Fabrikası A.Ş. (%57,73 pay oranı ile 288.634.639 TL).
• Halka Açıklık: Geri kalan %42,27’lik kısım “Diğer” kategorisinde yer almaktadır.

2.2. Temettü Politikası

2025 yılı içerisinde ortaklara geçmiş yıl karlarından karşılanmak üzere:

• Brüt: 110.000.000 TL (Hisse başına 22 Kr, %22 oranında).
• Net: 93.500.000 TL (Hisse başına 18,7 Kr, %18,7 oranında) nakit kar payı dağıtılmıştır.

2.3. Hisse Senedi Performansı (2025)

Çemtaş hisseleri Borsa İstanbul Ana Pazar’da işlem görmektedir. Yıl içindeki aylık kapanış fiyatları belirgin bir dalgalanma göstermiştir:

• Yılın En Düşüğü (Ocak): 8,80 TL
• Yılın En Yükseği (Nisan): 16,67 TL
• Yıl Sonu (Aralık): 11,25 TL

——————————————————————————–

3. Sektörel Analiz: Küresel ve Ulusal Durum

2025 yılı çelik sektörü için enerji maliyetleri ve korumacı politikaların gölgesinde geçen bir yıl olmuştur.

3.1. Dünya Demir-Çelik Sektörü

• Toplam Üretim: 1 milyar 804 milyon ton (%2 düşüş).
• Liderler: Çin (961 milyon ton) dünya üretiminin %53,3’ünü tek başına karşılamaktadır. Hindistan ise %10,4’lük artışla ikinci sıradaki yerini güçlendirmiştir.
• Türkiye’nin Konumu: 38 milyon ton üretimle Almanya’yı geride bırakarak dünya yedincisi ve Avrupa birincisi olmuştur.

3.2. Türkiye Demir-Çelik Sektörü ve Eğilimler

Türkiye’deki üretim yapısı büyük ölçüde hurdaya dayalı elektrik ark ocaklarından (EAO) oluşmaktadır.

• Tesis Yapısı: 3 entegre tesis, 30 elektrik ark ocaklı tesis ve yaklaşık 10 endüksiyon ocaklı tesis faaliyet göstermektedir.
• Üretim Dağılımı: 2025 yılı ham çelik üretiminin %72,2’si EAO’larda, %27,8’i entegre tesislerde gerçekleşmiştir.
• Rekabetçilik Sorunları: Yüksek enerji maliyetleri ve Çin, Rusya, Güney Kore gibi ülkelerin uyguladığı dampingli ithalat, Türkiye’nin ihracat pazarlarında zorlanmasına neden olmuştur. 2023’te 14 milyar dolar olan ihracat, miktar ve değer bazında keskin düşüşlerle 8 milyar dolara kadar gerilemiştir.
• Yeşil Enerji Dönüşümü: Düşük karbon salınımı gereklilikleri, EAO tesislerinin payının ve hurda talebinin artmasına yol açmaktadır.

——————————————————————————–

4. Bağlı Menkul Kıymetler ve İştirakler

Çemtaş, stratejik ortaklıkları aracılığıyla lojistik ve hammadde avantajı sağlamaktadır.

4.1. Bursa Serbest Bölge Kurucu ve İşleticisi A.Ş. (BUSEB)

• Kuruluş: 1998 yılında Bursa sanayisinin ithalat-ihracat kabiliyetini artırmak amacıyla kurulmuştur.
• Stratejik Konum: Marmara Denizi limanlarına ve ana yollara yakınlığı ile lojistik kolaylık sağlamaktadır.
• Özellikler: 825 dönümlük arazisinde firmalar kendi arazilerini satın alabilmektedir. Tam altyapıya sahip bir organize sanayi mantığıyla işletilmektedir.
• Çemtaş Payı: %1,26.

4.2. Bursa Çimento Fabrikası A.Ş.

• Faaliyet Konusu: Çimento üretimi.
• Sermaye: 1.500.000.000 TL.
• Çemtaş Payı: %1,69.

——————————————————————————–

5. Kritik Gelişmeler ve Operasyonel Odak

• Vefat Haberi: 2025 yılı başında yönetim kurulu üyesi olarak seçilen Ergün Kağıtçıbaşı’nın vefatı, dönem içindeki önemli bir idari olaydır.
• Sürdürülebilirlik: Şirketin sürdürülebilirlik ilkelerine uyum beyanı rapor içeriğinde geniş yer tutmaktadır.
• Enerji Yatırımı: “Fabrika Çatı Üstü Güneş Enerjisi Santrali” (GES) projesi, şirketin enerji maliyetlerini düşürme ve yeşil enerjiye geçiş stratejisinin bir parçası olarak belirtilmiştir.
• Finansman: Dönem içinde borçlanma amacıyla çıkarılmış herhangi bir sermaye piyasası aracı bulunmamaktadır.