Bir Finansal Raporun Perde Arkası: Koza Polyester’in Bilançosundan 5 Şaşırtıcı Gerçek

Giriş: Rakamların Anlattığı Hikaye

Finansal raporlar, ilk bakışta rakamlar ve tablolarla dolu, anlaşılması güç belgeler gibi görünebilir. Birçoğumuz için bu belgeler, finans uzmanlarına özel, karmaşık bir dil konuşur. Ancak doğru bir bakış açısıyla yaklaşıldığında, bu raporların aslında bir şirketin sağlığı, stratejisi ve karşılaştığı zorluklar hakkında sürükleyici birer hikaye anlattığını görürüz. Tıpkı bir dedektifin ipuçlarını birleştirmesi gibi, rakamların ardındaki bağlantıları kurarak şirketin gerçek durumunu ortaya çıkarmak mümkündür.

Bu yaklaşımla Koza Polyester’in 30 Eylül 2025 tarihli ara dönem finansal raporunu derinlemesine inceledik. Yüzeydeki kâr-zarar rakamlarının çok daha ötesine geçerek, şirketin operasyonel ve finansal yapısına dair önemli ipuçları taşıyan beş şaşırtıcı gerçeği ortaya çıkardık. Bu bulgular, bir şirketin finansal hikayesinin tek bir rakamdan ibaret olmadığını ve detaylarda gizli olanın çoğu zaman en önemli bilgi olduğunu gözler önüne seriyor.

——————————————————————————–

1. Görünen Kârın Çok Ötesi: “Kapsamlı Gelir” Sırrı

Bir şirketin finansal performansını ölçerken ilk bakılan rakam genellikle net kârdır. Ancak bu, hikayenin sadece bir parçasıdır. Koza Polyester’in 2025 yılının ilk dokuz aylık sonuçlarında bu durum çarpıcı bir şekilde karşımıza çıkıyor.

Şirket, bu dönemde 90.940.183 TL Net Dönem Kârı açıkladı. Ancak aynı döneme ait Toplam Kapsamlı Gelirler tablosuna baktığımızda ise 523.469.921 TL gibi çok daha yüksek bir rakam görüyoruz. Aradaki 430 milyon TL’yi aşan bu devasa fark, şirketin ana faaliyetlerinden değil, büyük ölçüde “Yabancı para çevrim farkları” kaleminden kaynaklanıyor.

Bu durumun analizi oldukça önemli bir detayı ortaya çıkarıyor: Raporun 2.a dipnotunda belirtildiği üzere, şirketin fonksiyonel (geçerli) para birimi ABD Doları olmasına rağmen, raporlama para birimi Türk Lirası’dır. Bu muhasebe tekniği, şirketin ABD Doları bazındaki finansal tablolarının TL’ye çevrilmesi sırasında kurdaki dalgalanmaların “kağıt üzerinde” büyük kazançlar yaratmasına neden olur. Bu durum, şirketin ana faaliyet kârlılığı mütevazı kalsa bile, toplam kapsamlı gelirinin kur hareketleriyle ne kadar şişebileceğini ve şirketin kur riskine ne denli maruz kaldığını net bir şekilde göstermektedir.

——————————————————————————–

2. Satışlar Artarken Kâr Neden Düştü? Finansman Giderlerinin Gizli Etkisi

Finansal tablolarda sıkça rastlanmayan, sezgilere aykırı bir durum da satışlar artarken kârın düşmesidir. Koza Polyester’in raporu, bu dinamiği anlamak için mükemmel bir örnek sunuyor.

Şirketin Hasılat rakamları, 2024’ün ilk dokuz ayındaki 3.815.729.070 TL‘den 2025’in aynı döneminde 4.039.250.579 TL‘ye yükselerek bir büyüme olduğunu gösteriyor. Ancak aynı dönemler karşılaştırıldığında, Dönem Kârı 330.936.242 TL‘den 90.940.183 TL‘ye dramatik bir şekilde düşmüş durumda. Peki, artan satışlara rağmen kâr neden eridi?

Cevap, gelir tablosunun derinliklerinde gizli: Finansman Giderleri. Bu kalem, 2024’te 206.622.069 TL iken, 2025’te %135 gibi şaşırtıcı bir artışla 486.059.398 TL‘ye fırlamış. Bu durum, şirketin artan borç yükünün veya yükselen faiz oranlarının, elde edilen kazancın çok büyük bir kısmını tükettiğini gösteriyor. Satışlardaki artışın getirdiği fayda, finansman maliyetlerindeki patlama ile adeta silinmiş. Bu, dış finansal koşulların bir şirketin bilançosunu ne kadar derinden etkileyebileceğinin somut bir kanıtıdır.

——————————————————————————–

3. İşin Sırrı Ailede mi? İlişkili Taraflarla Kurulan Derin Finansal Bağ

Bir şirketin müşteri ve borçlu yapısını incelemek, onun iş modelinin temelini ve risklerini anlamak için kritik öneme sahiptir. Koza Polyester’in bilançosu, bu alanda oldukça dikkat çekici bir tablo çiziyor.

30 Eylül 2025 itibarıyla şirketin toplam Ticari Alacakları 3.364.650.599 TL seviyesinde. Bu rakamın en çarpıcı yanı ise, yaklaşık %70’ine denk gelen 2.382.148.113 TL‘lik kısmının “İlişkili taraflardan ticari alacaklar” olması. Dipnot 3’e göre bu alacağın neredeyse tamamı, tek bir şirkete ait: “Akınal Sentetik Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş.”

Bu derin bağı daha da anlamlı kılan bir diğer veri ise aynı şirkete yapılan 1.144.615.180 TL’lik satışın, dönemin toplam hasılatının yaklaşık %28’ini oluşturmasıdır. Bu durum, “yoğunlaşma riski” olarak bilinen önemli bir finansal kavramı gündeme getiriyor. Şirketin hem satışlarının büyük bir kısmını tek bir ilişkili tarafa yapması hem de alacaklarının büyük bölümünü bu şirketten beklemesi, ciddi bir kırılganlık yaratmaktadır. Bu yapı, Koza Polyester’in iş modelinin temel bir karakteristiği olarak öne çıkıyor.

——————————————————————————–

4. Kâğıt Üzerinde Kârlı, Kasada Nakit Yok: Nakit Akışının Düşündürdükleri

“Kâr bir görüştür, nakit ise bir gerçektir” sözü, finansal analizlerin en temel kurallarından biridir. Bir şirketin kâr açıklaması, kasasına o miktarda nakit girdiği anlamına gelmez. Koza Polyester’in nakit akış tablosu, bu ayrımın ne kadar hayati olduğunu kanıtlar nitelikte.

Şirket, 2025’in ilk dokuz ayında 90.940.183 TL Dönem Kârı raporladı. Ancak aynı döneme ait Nakit Akış Tablosu’na baktığımızda şaşırtıcı bir gerçekle karşılaşıyoruz: İşletme Faaliyetlerinden (Kullanılan)/Elde Edilen Net Nakit kalemi, -1.235.399.478 TL gibi devasa bir nakit açığına işaret ediyor. Yani şirket, ana faaliyetlerinden net 1,2 milyar TL’den fazla nakit çıkışı yaşamış.

Bu tezatlığın arkasındaki ana neden, raporda Ticari Alacaklardaki Azalış (Artış) ile İlgili Düzeltmeler kaleminde görülen (1.402.380.435) TL‘lik artıştır. Bu noktayı bir önceki bulgumuzla birleştirdiğimizde resim netleşiyor: Şirketin kâğıt üzerinde kârlı görünmesini sağlayan satışların tahsilatında yaşanan zorluk, operasyonel nakit akışında devasa bir boşluk yaratıyor. Bu, 3. noktada ele alınan yoğunlaşma riskinin somut bir sonucudur.

——————————————————————————–

5. Hızla Büyüyen Borç Yükü: Kısa Vadeli Riskler Artıyor mu?

Bir şirketin borç seviyesi, özellikle de kısa vadeli borçlarındaki artış, finansal esnekliği ve risk profili hakkında önemli sinyaller verir. Koza Polyester’in bilançosu, bu alanda dikkatle izlenmesi gereken bir trendi ortaya koyuyor.

Finansal durum tablosuna göre, şirketin Kısa Vadeli Borçlanmaları 2024 yıl sonunda 724.510.770 TL iken, Eylül 2025 sonunda 2.004.920.914 TL‘ye yükselmiş durumda. Bu, sadece dokuz aylık bir sürede neredeyse üç katlık bir artış anlamına geliyor.

Bu hızlı borçlanma artışını, bir önceki maddede ele aldığımız negatif operasyonel nakit akışıyla birlikte değerlendirmek gerekiyor. Şirketin ana faaliyetlerinden yeterli nakit üretememesi, günlük operasyonlarını ve yatırımlarını finanse etmek için borçlanmaya yönelmiş olabileceğini düşündürüyor. Kısa vadeli borçlardaki bu denli hızlı bir artış, şirketin finansal risk profilini önemli ölçüde yükseltmektedir.

——————————————————————————–

Sonuç: Rakamların Ötesine Bakmak

Koza Polyester’in finansal raporu, bir şirketin hikayesinin tek bir kâr rakamından çok daha fazlası olduğunu açıkça gösteriyor. Rakamların ardına baktığımızda, kur hareketlerinin kâğıt üzerindeki etkisi, artan satışlara rağmen eriyen kârlılık, ilişkili bir şirkete olan derin finansal bağımlılık, kâr ile nakit akışı arasındaki devasa uçurum ve hızla artan kısa vadeli borç yükü gibi kritik dinamikler ortaya çıkıyor. Bu unsurlar, şirketin finansal sağlığını ve gelecekteki performansını değerlendirirken göz önünde bulundurulması gereken temel taşları oluşturuyor.

Bu veriler ışığında, bir şirketin gerçek finansal sağlığını ölçmek için hangi metriğe daha fazla önem verilmelidir: kâğıt üzerindeki kâra mı, yoksa kasadaki nakde mi? Bu soru, her yatırımcının ve analistin kendine sorması gereken en temel sorulardan biridir.

Koza Polyester Finansal Durum Değerlendirmesi: 30 Eylül 2025

Yönetici Özeti

Bu brifing, Koza Polyester Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin 30 Eylül 2025 tarihli ara dönem finansal tablolarına dayanarak şirketin mali performansını ve durumunu analiz etmektedir. Rapor, şirketin operasyonel olarak büyüme kaydetmesine rağmen, artan finansman giderleri ve işletme sermayesindeki bozulma nedeniyle net kârlılık ve nakit akışında ciddi zorluklar yaşadığını ortaya koymaktadır.

Temel Bulgular:

• Net Kârda Keskin Düşüş: Şirketin 2025 yılının ilk dokuz ayındaki hasılatı bir önceki yılın aynı dönemine göre %5,9 artarak 4,04 milyar TL’ye yükselmiş ve Esas Faaliyet Kârı %16,7 artışla 602,6 milyon TL’ye ulaşmıştır. Ancak, finansman giderlerinin %135 artarak 486 milyon TL’ye fırlaması, Net Dönem Kârının bir önceki yılki 330,9 milyon TL’den %72,5’lik bir düşüşle 90,9 milyon TL’ye gerilemesine neden olmuştur.
• Alarm Veren Nakit Akışı: İşletme faaliyetlerinden kaynaklanan nakit akışı, önceki yılın aynı dönemindeki 30,9 milyon TL’lik pozitif seviyeden 2,55 milyar TL’lik negatif seviyeye dramatik bir düşüş göstermiştir. Bu durum, şirketin operasyonlarından nakit üretemediğini ve faaliyetlerini sürdürmek için dış finansmana bağımlı hale geldiğini göstermektedir.
• İlişkili Taraf Alacaklarında Patlama: Negatif nakit akışının ana nedeni, ticari alacaklardaki 1,46 milyar TL’lik artıştır. Bu artışın büyük bir bölümü (%77’si), ilişkili taraf olan Akınal Sentetik Tekstil’den olan alacaklardaki 1,08 milyar TL’lik yükselişten kaynaklanmaktadır. 30 Eylül 2025 itibarıyla, şirketin toplam ticari alacaklarının %71’i bu tek ilişkili taraftan oluşmaktadır.
• Artan Borçluluk: Faaliyetlerdeki nakit açığını kapatmak amacıyla, şirketin kısa vadeli borçlanmaları 724,5 milyon TL’den 2 milyar TL’ye yükselmiştir. Bu durum, finansman giderlerini daha da artırarak kârlılık üzerinde ek baskı oluşturmaktadır.
• Varlık Büyümesi: Şirketin toplam varlıkları, özellikle ticari alacaklar ve maddi duran varlıklardaki artışla birlikte 6,72 milyar TL’den 8,52 milyar TL’ye yükselmiştir. Ancak bu büyüme, büyük ölçüde borçla finanse edilmiş ve tahsil edilemeyen alacaklar şeklinde varlıklarda birikmiştir.

Sonuç olarak, Koza Polyester’in operasyonel performansı sağlıklı bir görüntü sergilese de, agresif finansman yapısı, yüksek kur riski ve özellikle ilişkili taraflarla olan ticari ilişkilerden kaynaklanan devasa işletme sermayesi ihtiyacı, şirketin finansal sürdürülebilirliği için önemli riskler barındırmaktadır.

——————————————————————————–

Detaylı Finansal Analiz

1. Finansal Durum Tablosu Analizi (Bilanço)

30 Eylül 2025 itibarıyla Koza Polyester’in finansal durumu, bir önceki yıl sonuna kıyasla varlık ve yükümlülüklerde önemli artışlar göstermektedir.

Varlıklar

Şirketin toplam varlıkları, 31 Aralık 2024’teki 6,72 milyar TL seviyesinden %26,8 artarak 8,52 milyar TL’ye ulaşmıştır.

• Dönen Varlıklar: 3,12 milyar TL’den 4,47 milyar TL’ye yükselmiştir. Bu artışın ana kaynağı Ticari Alacaklardır.
  • Nakit ve Nakit Benzerleri: 291,6 milyon TL’den 215,4 milyon TL’ye gerilemiştir.
  • Ticari Alacaklar: %76,9’luk büyük bir artışla 1,90 milyar TL’den 3,36 milyar TL’ye fırlamıştır. Bu kalemin alt kırılımı, riskin yoğunlaştığı alanı göstermektedir:
    • İlişkili Olmayan Taraflardan Alacaklar: 604,3 milyon TL’den 982,5 milyon TL’ye yükselmiştir.
    • İlişkili Taraflardan Alacaklar (Akınal Sentetik): 1,30 milyar TL’den 2,38 milyar TL’ye yükselmiştir. Bu, toplam ticari alacakların %71’ini oluşturmaktadır.

• Duran Varlıklar: 3,60 milyar TL’den 4,05 milyar TL’ye yükselmiştir. Bu artışın temel nedeni, maddi duran varlıklardaki (tesis, makine vb.) 374 milyon TL’lik net artıştır.

Yükümlülükler ve Özkaynaklar

• Kısa Vadeli Yükümlülükler: %62’lik bir artışla 1,79 milyar TL’den 2,90 milyar TL’ye yükselmiştir. Bu artışın en büyük nedeni, banka kredilerindeki yükseliştir:
  • Kısa Vadeli Borçlanmalar: 724,5 milyon TL’den 2,00 milyar TL’ye çıkarak neredeyse üç katına çıkmıştır.
• Uzun Vadeli Yükümlülükler: 1,11 milyar TL’den 1,28 milyar TL’ye sınırlı bir artış göstermiştir.
• Özkaynaklar: 3,82 milyar TL’den 4,34 milyar TL’ye yükselmiştir. Bu artış, dönem kârı ve özellikle yabancı para çevrim farklarından kaynaklanmaktadır.

2. Gelir Tablosu Analizi (9 Aylık Performans)

Şirketin 2025 yılının ilk dokuz ayındaki performansı, operasyonel başarı ile finansal zorluklar arasındaki tezatlığı net bir şekilde ortaya koymaktadır.

• Operasyonel Performans: Hasılat artışının maliyet artışından daha yüksek olması, Brüt Kâr marjının iyileşmesini sağlamıştır. Operasyonel giderlerin kontrol altında tutulmasıyla Esas Faaliyet Kârı’nda %16,7’lik sağlıklı bir büyüme elde edilmiştir.
• Finansal Baskı: Net kârdaki çöküşün tek ve en önemli nedeni Finansman Giderleri’dir. Not 26.2’ye göre bu giderin ana bileşenleri şunlardır:
  • Kur Farkı Giderleri: 31,9 milyon TL’den 319,1 milyon TL’ye yükselmiştir. Şirketin işlevsel para biriminin USD olması ve raporlamanın TL cinsinden yapılması, TL’nin değer kaybettiği senaryolarda bu kalemi olumsuz etkilemektedir.
  • Kredi Faiz Giderleri: Artan borçluluğa paralel olarak 65,0 milyon TL’den 103,3 milyon TL’ye yükselmiştir.

3. Nakit Akış Tablosu Analizi

Nakit akış tablosu, şirketin likidite ve işletme sermayesi yönetimindeki ciddi sorunları gözler önüne sermektedir.

• İşletme Faaliyetlerinden Nakit Akışları: 2024’ün ilk 9 ayında 175,8 milyon TL (düzeltmeler sonrası net) nakit üreten şirket, 2025’in aynı döneminde 1,24 milyar TL nakit yakmıştır. Bu durum, kâr etmesine rağmen şirketin nakit yaratamadığını göstermektedir.
  • Ana Neden: Bu negatif akışın temel sebebi, İşletme Sermayesindeki Değişimlerdir. Özellikle Ticari Alacaklardaki Artış kalemi tek başına (1,40 milyar TL) nakit çıkışına neden olmuştur. Stoklardaki Artış ((70,4 milyon TL)) ve Ticari Borçlardaki Azalış ((214,5 milyon TL)) da negatif etkiyi artırmıştır.
• Yatırım Faaliyetleri: Şirket yatırım harcamalarını önemli ölçüde azaltmıştır. Nakit çıkışı 157,9 milyon TL’den 6,4 milyon TL’ye düşmüştür.
• Finansman Faaliyetleri: İşletme faaliyetlerindeki büyük nakit açığını kapatmak için şirket, finansman faaliyetlerinden 1,20 milyar TL net nakit girişi sağlamıştır. Bu, büyük ölçüde yeni kredi kullanımından (Borçlanmadan Kaynaklanan Nakit Girişleri: 2,30 milyar TL) kaynaklanmıştır. Kısacası, şirket operasyonlarını ve artan alacaklarını yeni borçlarla finanse etmektedir.

4. İlişkili Taraf İşlemleri ve Diğer Önemli Hususlar

• Faaliyet Alanı ve Ortaklık Yapısı: 2011’de Gaziantep’te kurulan şirket; polyester elyaf, polyester cips ve plastifiyan üretimi yapmaktadır. Ana hissedarları Saim Akınal (%27,16) ve Suat Akınal’dır (%27,16). Halka açıklık oranı %26,54’tür.
• Yoğun İlişkili Taraf İlişkileri: Şirketin finansal yapısı üzerindeki en belirgin risklerden biri, Akınal Sentetik Tekstil A.Ş. ile olan yoğun ticari ilişkilerdir.
  • Hasılat Bağımlılığı: 2025’in ilk dokuz ayındaki 4,04 milyar TL’lik toplam hasılatın 1,14 milyar TL’si (%28) Akınal Sentetik’e yapılan satışlardan elde edilmiştir.
  • Alacak Riski: 3,36 milyar TL’lik toplam ticari alacağın 2,38 milyar TL’si (%71) Akınal Sentetik’ten kaynaklanmaktadır. Alacaklardaki artışın büyük ölçüde bu şirketten olması, tahsilat riskini tek bir noktada yoğunlaştırmaktadır.
  • Kira ve Kefalet: Şirket, fabrika binasını Akınal Sentetik’ten kiralamakta ve iki şirket birbirlerinin banka kredilerine karşılıklı olarak müteselsil kefalet sağlamaktadır. Bu durum, bir şirketteki finansal bir sorunun diğerini doğrudan etkileme riskini artırmaktadır.
• Kur Riski: Şirketin yabancı para pozisyonu, 30 Eylül 2025 itibarıyla (2,03 milyar TL) net yükümlülük göstermektedir. Duyarlılık analizine göre, yabancı paraların USD karşısında %10 değer kazanması durumunda, şirketin net zararı 221,8 milyon TL daha yüksek olacaktır. Bu, şirketin kur dalgalanmalarına karşı ne kadar hassas olduğunu göstermektedir.